"Bize ne kardeşim?" diyenler olacaktır mutlaka. Ama biz yine de yazalım. Zira futbol artık ekonomiden bağımsız konuşulamayacak bir spor dalı oldu, ne yazık ki.
Türkiye'nin iki büyüğü; Fenerbahçe ve Galatasaray hakkında, özellikle son dönem transfer spekülasyonları çerçevesinde o kadar çok bilgi kirliliği oldu ki, kadro maliyetlerini ve yükümlülükleri açık ve net bir şekilde yayınlama gereği hissettik.
Önce size tabloları nasıl oluşturduğumuzu anlatalım birkaç madde ile, ardından Fenerbahçe ve Galatasaray özelinde birkaç yorum yapabiliriz.
- Öncelikle; her iki tablo da birer projeksiyon. Objektif ve rasyonel ancak ödeme planlarını bilemediğimiz için, yayıldıkları vadeler hakkında fikir yürütemiyoruz.
- Her iki kulübün tablolarında da; KDV, stopaj ve menajer komisyonları yok. Dolayısıyla, giderler, aşağıda göründüğünden çok daha fazla.
- Geçmiş dönemde yapılan bonservis harcamaları muhtemeldir ki ödendiği için; son 2 yılda yapılan transferler çerçevesinde ele aldık mali değerlendirmeyi. Yani Baros'a bonservis bedeli yazmadığımız gibi, Mehmet Topuz'a da yazmadık. Zira her iki futbolcunun da bugünden sonrası için kulüplerine maliyetleri sadece maaş.
- Bazı futbolcuların maaşları dinamik. Yani değişken. Bu durumda bizi ilgilendiren sözleşme ömrü ve kulübe maliyeti olduğu için, bugünden sonrasını hesaba katarak ortalama değer yazdık. Mesela Sneijder ve Sow gibi. Şüphe duyduğunuz değerlerde, ilgili KAP linkine tıklayarak siz de sağlamasını yapabilirsiniz.
- Her 2 takım için de muhtemel bir ilk 11 seçtik. Ve bu 11'e ortalama 30 maç, kalan kadroya ise 15 maç üzerinden ortalama maç primi değeri hesapladık. Burada hak edişlerle ilgili kesin bir değere ulaşamayacağımız için, en mantıklı/makul yolun bu olduğunu düşündük.
- Toplam taahhüt: Son 2 yılda ödenmiş olan bonservise ilave olarak kalan sözleşme süresi ile yıllık ücretin çarpımı ile hesaplanır.
- Tahmini toplam maliyet: Toplam taahhüte ilk 11 oyuncuları için 30, rotasyon oyuncuları için 15 maç üzerinden hesaplanan maç primleriyle oluşan değer.
- Toplam 50 futbolcudan ve 2 teknik direktörden, toplamda sadece 15 futbolcunun KAP bildirimi yok. Burada hesaba katılan değerler; kamuoyuna yansımış, üzerinde mutabık kalndığı düşünülen değerlerdir. Kaldı ki; KAP bildirimi harici girilen değerler bir miktar yanlış olsa bile, her iki kulüp için de ana resmi değiştirmeyecek durumda. Çünkü 2 takımın kadro yükü de son 2 yılda yapılan transferler, dolayısıyla KAP bildirimleri mevcut.
- Bu değerler, tek başlarına futbolcuların kesesine giren paralar. Dolayısıyla kulüpler bu ücretlerle yırtamıyor. Vergisi ve stopajı hatta menajerlere ödenen komisyonlar da, hesaplayamasak da, ciddi manada bir yekün tutuyor.
Fenerbahçe'den başlayalım:
- Tüm kadronun yaş ortalaması 26,21.
- Son 2 yılda harcanan bonservis miktarı; 55,9 milyon euro.
- Mevcut kadronun yıllık ücret bazında maliyeti; 37,86 milyon euro.
- 25 futbolcunun, son 2 yılda ödenen bonservisleriyle birlikte, sözleşme ömürleri boyunca [6 aydan, 4,5 yıla değişen] yarattıkları toplam yükümlülük; 159 milyon euro.
- Maç başı primleriyle hesaplanan tahmini toplam maliyet 162,13 milyon euro.
- Ortalama sözleşme ömrü; 2.69 yıl.
- Tahmini toplam kadro maliyetinin yıl başına düşen ortalama maliyeti; 60,28 milyon euro.
Ve Galatasaray:
- Tüm kadronun yaş ortalaması 27,64.
- Son 2 yılda harcanan bonservis miktarı; 64,95 milyon euro.
- Mevcut kadronun yıllık ücret bazında maliyeti; 44,86 milyon euro.
- 25 futbolcunun, son 2 yılda ödenen bonservisleriyle birlikte, sözleşme ömürleri boyunca [6 aydan, 4,5 yıla değişen] yarattıkları toplam yükümlülük; 168,31 milyon euro.
- Maç başı primleriyle hesaplanan tahmini toplam maliyet 175,53 milyon euro.
- Ortalama sözleşme ömrü; 2.22 yıl.
- Tahmini toplam kadro maliyetinin yıl başına düşen ortalama maliyeti; 78,92 milyon euro.
Şimdi mukayese edelim:
- Fenerbahçe ilk 11 ve yedekler dahil, Galatasaray'dan 2 yaş daha genç.
- Son 2 yılda Galatasaray, Fenerbahçe'ye oranla bonservislere 12 milyon euro fazla ödemiş.
- Galatasaray, Fenerbahçe'ye oranla tüm kadrosuna 11 milyon euro daha fazla maaş ödüyor.
- Galatasaray'ın; sözleşme boyu girdiği toplam yükümlülük, Fenerbahçe'ninkinden 26 milyon euro daha fazla.
- Galatasaray'ın; bonservis ve maç başı primlerle birlikte sözleşme boyu toplam kadro maliyeti, Fenerbahçe'den 29 milyon euro daha fazla.
- Galatasaray'ın; sözleşme yılı başına düşen ortalama maliyet toplamı Fenerbahçe'den 15 milyon euro daha fazla.
- Galatasaray'ın muhtemel 11'inin sözleşme boyu toplam maliyeti, Fenerbahçe'nin muhtemel 11'inden tam 40 milyon euro daha fazla.
Ve yorumlar:
- Galatasaray as kadrosuna çok ciddi para harcıyor. Fenerbahçe ise maliyeti biraz daha homojen dağıtmış durumda. Bunun; her iki kulüp için de, avantajları kadar dezavantajları da mevcut.
- 2 kulüpte de yatan/katkı vermeyen oyunculara ödenen ciddi ücretler söz konusu. 2 kulüp de bu verimsiz oyuncuları kısa zamanda elden çıkarmalı.
- Her iki kulüpte de, gereğinden/hakkından fazla ücret alan oyuncular var. Özellikle yerli oyuncularda bu daha belirgin durumda. Yabancı kısıtlaması açıklayabilir bu durumu.
- Açıkçası kıyaslarken her iki kulübü; net bir şekilde "Bu, öbüründen daha doğru yatırım yapmış/yapıyor." diyebilecek bir tablo yok. Galatasaray'ın daha fazla para harcadığı ortada ama.
- İşin enteresan tarafı ise; Galatasaray'ın dernek ve şirket bazında borcu Fenerbahçe'ninkinden kat be kat fazla. Ancak buna rağmen harcamaları da Fenerbahçe'nin çok üzerinde. Evet; sırf Şampiyonlar Ligi gelirleri futbolcuların yıllık ücretinin büyük bölümünü karşılıyor. Ancak bunun garantisi olmadığı gibi [Bizim bildiğimi anlamda bir garanti.] Digiturk'un de bu paraları ömrü billah ödeme garantisi yok. Sözleşme altında olsa da; Türkiye de yaşadığımızı düşünerek, bu kadar fiktif değerler üzerinden ciddi risklere girmek, artık bu devirde akıl almaz.
Fenerbahçe için, ayrıca yazacağım bir değerlendirme, o yüzden kısa kesiyorum. Şimdilik siz inceleyin ve yorumlayın bakalım. Transfer sezonu kapandıktan sonra muhtemelen güncellememiz gerekecek zaten.
Sevgiler,
Kaynaklar:
Kaynaklar:


